බුද්ධඝෝෂ හිමියන් ගැන වැරදි මත
ප්රශ්ණය : එතුමන් වහන්සේ සිංහල අටුවා ගිණිබත් කළා ද? පිළිතුර: මෙය ද හරිහැටි කරුණු විමසා බැලීමකින් තොරව හුදෙක් බුදුගොස් ඇදුරුපාණන්ගේ හා පුරාණ සිංහළ ඇදුරුවරුන්ගේ ගුණ
අටුවාව නිර්මාණය කළේ බුද්ධඝෝෂ හාමුදුරුවෝ ද?
බුද්ධඝෝෂ ඇදුරුපාණන් වහන්සේ සිංහල අටුව පරිවර්ථන කළ අතර, බුද්ධඝෝෂ ඇදුරුපාණන් වහන්සේ තම අදහස් අටුවාවන්හි දක්වන තැන්හි ඉතා පැහැදිලිව එය “මෙය අපගේ අදහසයි” යනුවෙන් දැක්වූ සේක.
ශාසන බ්රහ්මචර්යාව රැකීමට නොහැකි කාලයන්
බඹසර විසීමට අනවකාස අකාල මේ අටෙක් වෙයි. කවර අටෙක යත්: 1. මහණෙනි, අර්හත් වූ සම්මාසම්බුද්ධ වූ අෂ්ටවිද්යා පසළොස්චරණ ධර්මයන්ගෙන් යුක්ත වූ සුගත වූ ලෝකවිදු
සියදිවි නසා ගැනීමෙන් අකුශලයක් සිදුවේ ද?
තමාගෙන් අන්ය වූ සත්ත්වයකු ගේ ජීවිතය නැසීමෙන් මිස සියදිවි නසා ගැනීමෙන් ප්රාණඝාත කර්මය සිදු නොවේ. බුදුරජාණන් වහන්සේ විනයෙහි තිරිසන් සතුන් මැරීම ගැන භික්ෂූන්ට පනවා තිබෙන්නේ
ධර්ම ගරුත්වය
තෙමසක් වස් වසා පවාරණය කළ භික්ෂූන් හට භාග්යවතුන් වහන්සේ මහණෙනි, කිම ඉවසිය හැකිද? කිම යැපිය හැකිද? කිම වෙහෙස නැතිව මග ආවාහුද? පිණ්ඩපාතය නොලැබී ක්ලාන්ත වූයේද,
සීලකථා | සමාධිකථා |පඤ්ඤකථා | විමුත්තිකථා | විමුත්තිඤාණදස්සනකථා
සීලකථා යනු සිව්පිරිසිදු ශීලයයි. සමාධිකථා විදර්ශනාව පාදක කොටගත් අෂ්ට සමාපත්තියයි. පඤ්ඤකථා යනු ලොව්තුරා නුවණයි. විමුත්තිකථා යනු ආර්ය ඵලයයි. විමුත්තිඤාණදස්සනකථා යනු මාර්ග ක්ෂණයෙහි හෝ ඵලක්ෂණයෙහි ප්රතිලාභ
විරියාරම්භකථා | වීර්යාරම්භ කථා
ආරද්ධවිරියො දැඩිව ගන්නා ලද වීර්යය ඇත්තේ සම්පූර්ණ වූ කායික චෛතසික වීර්යය යන අර්ථයි. යම්කිසි භික්ෂුවක් ගමනෙහි දී උපන් ක්ලේශයෝ පැමිණෙන්නට නො දේද? සිටීමෙහි උපන් ක්ලේශය
අසංසග්ගකථා | සංසර්ගයන්ගෙන් වෙන්වු කථා
මෙම පස් වැදෑරුම් සංසර්ගයන්ගෙන් වෙන් වූයේ, ශ්රවණ සංසර්ගය (ශබ්දයෙහි ඇලීම), දර්ශන සංසර්ගය (දැකීමෙන් ඇලීම), සමුල්ලාප සංසර්ගය, (මිථ්යා විතර්කයන්හි ඇලීම) සම්හෝග සංසර්ගය (සම්භෝගයෙහි ඇලීම), කාය සංසර්ගය
පවිවේකකථා | හුදෙකලාව පිළිබද කථා
කාය පවිවේකය, චිත්ත පවිවේකය, උපධි පවිවේකය යන මේ තුන් පවිවේකයන්ගෙන් සමන්විත වූයේ යනුයි. කාය පවිවේකය එක්වන්ව යයි, හුදෙකලාවම සිටියි. හුදෙකලාවම නිදයි. හුදෙකලාවම පිඬු පිණිස හැසිරෙයි.
සන්තුට්ඨිකථා | ප්රත්ය සන්තෝෂ කථා
ප්රත්ය සන්තෝෂයෙන් සමන්විත වූයේ, ඒ සන්තෝෂය වනාහි දොළොස් ආකාර වෙයි. කෙසේද යත්, යථාලාභ සන්තෝෂ යථා බල සන්තෝෂ, යථා සාරුප්ප සන්තෝෂ යනුවෙන් තෙපරිදිය. පිණ්ඩපාතාදියෙහි ද මෙසේය.